Κινητό, ζώνη, κράνος: πρόστιμα και αφαίρεση διπλώματος

Πόσο κοστίζει κάθε περίπτωση

Το κινητό στο χέρι, η ζώνη του οδηγού και το κράνος του οδηγού μοτοσικλέτας έχουν το ίδιο πρόστιμο: 350 € και αφαίρεση διπλώματος 30 ημέρες. Αν δεν φοράει ζώνη ο επιβάτης, πληρώνει ο ίδιος 150 €, και ο οδηγός πληρώνει άλλα 150 € και χάνει το δίπλωμα για 20 ημέρες. Αν κάνεις ξανά την ίδια παράβαση μέσα σε πέντε χρόνια, η δεύτερη φορά κοστίζει 1.000 € και 180 ημέρες χωρίς δίπλωμα (όχι για τη ζώνη του επιβάτη).

Τα άρθρα 16 και 17 ισχύουν από 13/06/2025 και η υποτροπή του άρθρου 110 από 13/09/2025 (άρθρο 132). Ο πίνακας χωρίζει τα ποσά ανά ρόλο, γιατί το ίδιο γεγονός, όπως μια ζώνη που δεν φορέθηκε, κοστίζει διαφορετικά στον οδηγό και στον επιβάτη.

Το μέτρο αφορά το δίπλωμα και όχι το αυτοκίνητο: η άδεια κυκλοφορίας και οι πινακίδες δεν αφαιρούνται, γιατί το άρθρο 106 §1 τα αφήνει στο όχημα εκτός από συγκεκριμένες εξαιρέσεις και εδώ δεν περιλαμβάνεται καμία. Όλα τα πρόστιμα του ΚΟΚ σε έναν πίνακα βρίσκεις στο εργαλείο προστίμων ΚΟΚ, και τι άλλαξε με τον νέο κώδικα στον οδηγό για τον νέο ΚΟΚ.

Κινητό: τι επιτρέπεται και τι όχι

Ο ΚΟΚ δεν απαγορεύει το κινητό στο αυτοκίνητο γενικά. Απαγορεύει να το χρησιμοποιείς εν κινήσει χωρίς να έχεις τα χέρια ελεύθερα. Για την εν κινήσει χρήση κινητού τηλεφώνου ο νόμος γράφει:

Ο κανόνας καλύπτει και το ρολόι χειρός με τηλεπικοινωνίες, τη βιντεοσκόπηση ή ζωντανή μετάδοση, την τηλεόραση ή άλλη φορητή συσκευή με οθόνη αφής που λειτουργεί ως τηλεόραση. Η παράβαση είναι Ε3-Β (άρθρο 17 §6β): 350 € και 30 ημέρες χωρίς δίπλωμα.

Τι δεν λέει ο νόμος

Ο ΚΟΚ γράφει «εν κινήσει» και δεν ορίζει τη λέξη. Αν σταματήσεις στο φανάρι και σηκώσεις το κινητό, δεν βρήκαμε ρητή απάντηση στο κείμενο: Υπό επιβεβαίωση. Για ενσύρματο ακουστικό με κλήση, ο νόμος επιτρέπει μόνο «ακουστικό ασύρματης επικοινωνίας». Για να μη ρισκάρεις, χρησιμοποίησε ασύρματο ακουστικό ή ανοικτή ακρόαση, με το κινητό σε βάση.

Αν γίνεις υπαίτιος ατυχήματος

Αν με το κινητό στο χέρι γίνεις υπαίτιος ατυχήματος με βαριά σωματική βλάβη, σημαντική βλάβη σε κοινωφελείς εγκαταστάσεις ή θάνατο, εφαρμόζονται και οι ποινές της επικίνδυνης οδήγησης του άρθρου 290Α του Ποινικού Κώδικα (άρθρο 17 §6β, υποπερ. βα). Το διοικητικό πρόστιμο μένει το ίδιο, αλλά η υποτροπή είναι αυστηρότερη (δες παρακάτω).

Μοτοσικλέτα, ποδήλατο και πατίνι

Για τους οδηγούς ποδηλάτων, μοτοποδηλάτων, μοτοσικλετών, τρίτροχων και ΕΠΗΟ το άρθρο 44 §1 απαγορεύει επίσης το κινητό εκτός βάσης και τα ακουστικά που συνδέονται με φορητά ραδιόφωνα ή παρεμφερείς συσκευές ήχου, και τα βάζει στην Ε3-Β (§15α). Όταν για το όχημα δεν απαιτείται δίπλωμα, όπως στο ποδήλατο, επιβάλλεται μόνο το πρόστιμο (άρθρο 106 §9). Για τα πατίνια δες τον πίνακα προστίμων.

Ζώνη ασφαλείας: ποιος πληρώνει για ποιον

Η ζώνη είναι υποχρεωτική για όλους. Το άρθρο 16 §5 λέει: «Η χρήση των ζωνών ασφαλείας είναι υποχρεωτική τόσο για τους οδηγούς όσο και για τους επιβάτες». Δεν ξεχωρίζει μπροστινά και πίσω καθίσματα. Ως εξοπλισμό, ο ΚΟΚ θέλει ζώνες στα μπροστινά καθίσματα των επιβατηγών (άρθρο 85 §17) και στα πίσω, για όσα επιβατηγά κυκλοφόρησαν πρώτη φορά μετά την 1η/1/1993 (άρθρο 88 §6).

Στην ίδια διαδρομή μπορούν να πληρώσουν και ο οδηγός και ο επιβάτης. Ο οδηγός που δεν φοράει ζώνη πληρώνει 350 € και χάνει το δίπλωμα 30 ημέρες. Ο επιβάτης που δεν φοράει ζώνη πληρώνει 150 €, χωρίς να χάνει κάτι άλλο. Και ο οδηγός ευθύνεται για τους συνεπιβάτες του:

Όταν δεν φοράει ζώνη ο συνεπιβάτης, η παράβαση του οδηγού είναι Ε2-Β (άρθρο 37 §4γ): 150 € και 20 ημέρες χωρίς δίπλωμα. Ορισμένα δημοσιεύματα αναφέρουν μόνο τα 150 €· οι 20 ημέρες προκύπτουν από τα άρθρα 37 §4γ και 108 §5 ββ. Αν ο ανήλικος επιβάτης έχει συνοδό, την ευθύνη τη φέρει ο συνοδός (άρθρο 16 §5)· πώς συνδυάζεται με την ευθύνη του οδηγού του άρθρου 37 και ποιο πρόστιμο ισχύει για τον συνοδό: Υπό επιβεβαίωση, γιατί το άρθρο 16 §11 δεν κατατάσσει ρητά αυτή τη φράση.

Παιδιά στο αυτοκίνητο

Για τη μεταφορά παιδιών ο ΚΟΚ απαιτεί «ειδικά μέσα συγκράτησης και προστασίας», όπως καθίσματα και ζώνες (άρθρο 16 §5). Αν λείπουν, ο οδηγός πληρώνει 350 € και χάνει το δίπλωμα 30 ημέρες. Το ίδιο ποσό ισχύει όταν παιδί κάτω των 12 ετών κάθεται στη θέση του συνοδηγού χωρίς εγκεκριμένο σύστημα συγκράτησης για την ηλικία, το ύψος και το βάρος του (άρθρο 37 §2β και §4β).

Ποια ηλικία, ποιο ύψος ή ποιο βάρος αντιστοιχεί σε κάθε τύπο καθίσματος δεν γράφεται στον ΚΟΚ. Ο νόμος τα αφήνει σε υπουργική απόφαση, μαζί με τις εξαιρέσεις από την υποχρέωση (άρθρο 112 §4α), και κρατά σε ισχύ τις παλιές κανονιστικές πράξεις (άρθρο 114 §4). Ποια απόφαση ισχύει για τα όρια ύψους και ηλικίας: Υπό επιβεβαίωση. Κοίταξε τις οδηγίες στο ίδιο το κάθισμα του παιδιού.

Κράνος: οδηγός, συνεπιβάτης και ευθύνη του οδηγού

Οι οδηγοί και οι επιβάτες μοτοποδηλάτων, μοτοσικλετών και τρίτροχων οχημάτων χωρίς κουβούκλιο πρέπει να φορούν προστατευτικό κράνος «κανονικά δεμένο» (άρθρο 16 §6). Δεν αρκεί να το έχεις μαζί σου: πρέπει να είναι δεμένο.

Ο οδηγός που δεν φοράει κράνος πληρώνει 350 € και χάνει το δίπλωμα 30 ημέρες. Ο συνεπιβάτης που δεν φοράει κράνος πληρώνει 350 € και δεν χάνει δίπλωμα. Και ο οδηγός ευθύνεται για το κράνος του συνεπιβάτη, με τον κανόνα του άρθρου 37 §3: 350 € και 30 ημέρες χωρίς δίπλωμα (§4γ, Ε3-Β). Τα χαρακτηριστικά του κράνους και οι εξαιρέσεις ορίζονται με υπουργική απόφαση (άρθρο 112 §4β)· ποια απόφαση ισχύει: Υπό επιβεβαίωση.

Ποδήλατο, πατίνι και μικρά παιδιά

Στους ποδηλάτες το άρθρο 44 §12 «συστήνει» κράνος, δεν το επιβάλλει. Στους οδηγούς ΕΠΗΟ είναι υποχρεωτικό, εκτός από τους οδηγούς ηλεκτροκίνητων αμαξιδίων, scooters και handbikes ατόμων με αναπηρία. Το ποσό για πατίνι δες στον πίνακα προστίμων. Για παιδί έως 5 ετών σε μοτοσικλέτα ή μοτοποδήλατο, ο ΚΟΚ θέλει εγκεκριμένο σύστημα συγκράτησης (άρθρο 37 §2δγ), και η παράβαση είναι Ε1-Β (§4α).

Υποτροπή: τι γίνεται τη δεύτερη και την τρίτη φορά

Υποτροπή είναι η ίδια παράβαση μέσα σε πέντε χρόνια. Δεν χρειάζεται να σου έχει επιδοθεί η πρώτη βεβαίωση:

Η δεύτερη φορά κοστίζει 1.000 € και 180 ημέρες χωρίς δίπλωμα. Από την τρίτη και μετά, 2.000 € και ένα έτος (άρθρο 110 §3α, §4α και §5). Σε δημοσιεύματα η δεύτερη και η τρίτη φορά εμφανίζονται και ως «1η» και «2η» υποτροπή· ο νόμος μιλά για δεύτερη (§3) και τρίτη φορά (§4). Τα πέντε χρόνια μετρούν από την αμέσως προηγούμενη παράβαση, και μετά από πέντε χρόνια χωρίς νέα υποτροπή η επόμενη παράβαση λογίζεται ξανά ως πρώτη (§5).

Στην υποτροπή της λίστας του άρθρου 110 §3α μπαίνουν η ζώνη των οδηγών, το κράνος των οδηγών και των συνεπιβατών, το παιδί χωρίς ειδικό μέσο συγκράτησης (μαζί με την ευθύνη του οδηγού για το κράνος του συνεπιβάτη, άρθρο 37 §3) και το κινητό. Η ζώνη του επιβάτη και η ευθύνη του οδηγού για τη ζώνη του επιβάτη δεν αναφέρονται στη λίστα. Αν η πρώτη παράβαση ήταν κινητό χωρίς ατύχημα και η δεύτερη με ατύχημα, ποια κλίμακα ισχύει: Υπό επιβεβαίωση. Ο νόμος μιλά για «παραβάτη οδηγό»: αν παραβάτης είναι ο συνεπιβάτης χωρίς κράνος, ποιος πληρώνει το αυξημένο ποσό: Υπό επιβεβαίωση. Το ίδιο ισχύει για το αν η ζώνη και το κράνος, που ο νόμος γράφει μαζί, μετρούν ως «ίδια» παράβαση όταν ο οδηγός παραβεί πρώτα τη μία και μετά την άλλη.

Σε κάθε υποτροπή των §3, §4 και §5 ο οδηγός πρέπει να παρακολουθήσει εκπαίδευση και να δώσει εξέταση για να πάρει δίπλωμα. Το δικαίωμα συμμετοχής στην εξέταση προϋποθέτει ότι τελείωσε η αφαίρεση και ότι υπάρχει απόδειξη πληρωμής των προστίμων (άρθρο 110 §6). Για την πρώτη παράβαση δεν ισχύει τίποτα από αυτά. Τις λεπτομέρειες της εκπαίδευσης και της εξέτασης τις αφήνει ο νόμος σε υπουργική απόφαση (άρθρο 112 §38β και §40δ)· δεν βρήκαμε τέτοια απόφαση: Υπό επιβεβαίωση. Το άρθρο 114 §3 λέει ότι οι παραβάσεις που έγιναν υπό την ισχύ της ΚΥΑ του ΣΕΣΟ λαμβάνονται υπόψη στις κυρώσεις του άρθρου 110· πώς μετρά μια παράβαση πριν από 13/09/2025: Υπό επιβεβαίωση. Η γενική εικόνα του μέτρου βρίσκεται στον οδηγό πότε αφαιρείται το δίπλωμα και για πόσο.

Δίπλωμα, πινακίδες, βαθμοί και πολλές παραβάσεις μαζί

Η αφαίρεση γίνεται αμέσως και επί τόπου από τον αστυνομικό που βεβαιώνει την παράβαση (άρθρο 106 §5). Αν η παράβαση δεν βεβαιώθηκε επί τόπου, παραδίδεις το δίπλωμα μέσα σε πέντε ημέρες από την ειδοποίηση. Όποιος δεν το κάνει τιμωρείται για απείθεια (§6). Πώς εφαρμόζεται αυτό στις παραβάσεις που καταγράφει κάμερα: Υπό επιβεβαίωση.

Αν σε βρουν με κινητό και χωρίς ζώνη στον ίδιο έλεγχο, δεν πληρώνεις δύο φορές 350 €. Το συνολικό πρόστιμο είναι το βαρύτερο συν το μισό από τα υπόλοιπα (άρθρο 107 §9), άρα 350 € και 175 €, δηλαδή 525 €, ενώ τα μέτρα προστίθενται: 30 και 30, 60 ημέρες συνολικά (άρθρο 106 §10). Οι αριθμοί 525 € και 60 ημέρες είναι δικός μας υπολογισμός από τα δύο άρθρα.

Βαθμοί ΣΕΣΟ

Ο πίνακας βαθμών του ΣΕΣΟ είναι ακόμη της ΚΥΑ του 2007, που ισχύει μεταβατικά (ν. 5209/2025 άρθρο 114 §3 και ν. 5256/2025 άρθρο 25 §1α), μέχρι να εκδοθεί νέα υπουργική απόφαση (ν. 5209/2025 άρθρο 112 §40), που δεν βρήκαμε. Στον πίνακά της, η χρήση κινητού μετρά 3 βαθμούς και η ζώνη, το κράνος και το παιδικό κάθισμα 5 βαθμούς ο καθένας. Στους 15 βαθμούς σου έρχεται προειδοποίηση και στους 25 χάνεις το δίπλωμα. Η αντιστοίχιση των άρθρων του 2007 με τον νέο κώδικα είναι δική μας ανάγνωση, όχι επίσημη (ΦΕΚ Β΄ 623/2007). Δες τη βεβαίωσή σου και πώς μαζεύονται οι βαθμοί στον οδηγό για το point system.

Κάμερες και αστυνομικός έλεγχος

Οι κάμερες με τεχνητή νοημοσύνη επιτρέπεται να εντοπίζουν τη χρήση κινητού εν κινήσει και τη μη χρήση ζώνης ή κράνους (ν. 5256/2025, άρθρο 6 §3 περ. δ και ε, ΦΕΚ Α΄ 223/2025). Το υλικό περνά πάντα από χειριστή πριν βεβαιωθεί η παράβαση, και ο νόμος τη θεωρεί «επ’ αυτοφώρω» (§1 και §2).

Το Υπουργείο Προστασίας του Πολίτη ανακοίνωσε στις 30/03/2026 ότι οι κάμερες βεβαιώνουν, μεταξύ άλλων, τη μη χρήση ζώνης ή κράνους και τη χρήση κινητού, και ότι ξεκίνησε η αποστολή των πρώτων 130 προστίμων, κυρίως για κόκκινο και για μοτοσικλετιστές χωρίς κράνος (δελτίο τύπου). Η κλήση από κάμερα έρχεται στον ιδιοκτήτη. Αν δεν οδηγούσες εσύ, το πώς δηλώνεις τον οδηγό και πόσες ημέρες έχεις το εξηγεί ο οδηγός για τις κάμερες και τις κλήσεις.

Αν σε γράψουν: ένσταση και πληρωμή

1. 1

   Διάβασε το άρθρο στη βεβαίωση

   Η βεβαίωση γράφει το άρθρο και την κατηγορία. Αν δεν ταιριάζει με αυτά που έκανες, είναι το πρώτο σου επιχείρημα.

2. 2

   Ένσταση σε 3 ημέρες

   Αντιρρήσεις μέσα σε 3 ημέρες από την επίδοση, στην αρχή που αναγράφεται στη βεβαίωση (άρθρο 107 §2). Η απόφαση πρέπει να είναι πλήρως αιτιολογημένη.

3. 3

   Πληρωμή: 8 μήνες κατά τον ν. 5256/2025

   Το πρόστιμο καταβάλλεται με κωδικό πληρωμής ή άλλον πρόσφορο τρόπο μέσα σε 8 μήνες από την κοινοποίηση (ν. 5256/2025 άρθρο 22). Το άρθρο 24 §4 όμως εξαιρεί τις παραβάσεις πριν από την πράξη του άρθρου 23 §8, οπότε ποιος κανόνας ισχύει για τη δική σου κλήση είναι Υπό επιβεβαίωση (έλεγχος 28/10/2026). Έκπτωση για έγκαιρη πληρωμή δεν προβλέπεται. Για κλήσεις από κάμερες, το άρθρο 25 §1β του ίδιου νόμου κάνει μεταβατική παρέκκλιση από τη διαδικασία είσπραξης της §5: ακολούθησε την προθεσμία που γράφει η κλήση σου.

Για παράβαση από κάμερα η ένσταση έχει δικό της κανόνα, που εξηγεί ο οδηγός για τις κάμερες. Τη διαδικασία περιγράφει και το mitos.gov.gr (ενημέρωση 21/09/2026).

Συχνές ερωτήσεις